TYT Türkçe: Paragraf Çıkmış Sorular ve Dağılım
Son 3 sınav ortalaması (26 soru), 8 yıllık genel ortalamanın (24.9 soru) üzerine çıkmış durumdadır. Aşağıdaki tabloda 2018–2025 yılları arasındaki resmi soru sayılarını, 2021–2026 ÖSYM PDF kitapçıklarını ve arşivdeki örnek soruları inceleyebilirsiniz.
Yıllara Göre Paragraf Soru Sayısı (2018 – 2025)
| 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | Toplam |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 22 | 22 | 26 | 25 | 26 | 26 | 26 | 26 | 199 |
TYT Resmi ÖSYM Çıkmış Soru Kitapçıkları (PDF)
Paragrafsorularını doğrudan ÖSYM'nin yayınladığı orijinal sınav kitapçıkları üzerinden çözebilirsiniz:
Arşivdeki Paragraf Çıkmış Soru Örnekleri (25 Soru)
Soru 16 (Paragrafta Anlatım Biçimleri)
Öyküleme, betimleme, açıklama, tartışma ve düşünceyi geliştirme yollarının (benzetme, tanık gösterme) analizi.
- Öykülemede olay, kişi, zaman ve mekan akışı varken; betimlemede sözcüklerle resim çizilir.
- Tanık göstermede alanında uzman bir kişinin sözü tırnak içinde doğrudan aktarılır.
Soru 17 (Paragrafta Yapı (Akışı Bozan Cümle))
Paragrafın genel konusundan ve düşünce zincirinden sapan, konu bütünlüğünü bozan cümlenin bulunması.
- Her cümlenin ana fikre katkısı denetlenmeli; farklı bir yöne değinen cümle elenmelidir.
- Şüpheli cümle çıkarıldığında önceki ve sonraki cümle pürüzsüz bağlanmalıdır.
Soru 18 (Paragrafta Yapı (Paragrafı İkiye Bölme))
Yazarın konunun farklı bir boyutuna geçtiği geçiş cümlesinin saptanması.
- Yeni bir paragrafa başlanacak cümle önceki cümlenin devamı niteliğindeki bağlaçlarla başlamaz.
- Bakış açısının ve konunun yönünün değiştiği yer ikinci paragrafın girişidir.
Soru 19 (Paragrafta Yapı (Boşluk Doldurma))
Paragrafın gelişme bölümünde düşüncenin akışına göre boş bırakılan yere en uygun cümlenin getirilmesi.
- Boşluğun öncesindeki yargı ile sonrasındaki yargı arasındaki anlam köprüsü kurulmalıdır.
- Zamir ve kavram takibi eksiksiz yapılmalıdır.
Soru 20 (Paragrafta Anlam (Bir Soruya Karşılık Olma))
Yazarın metinde verdiği cevaptan hareketle metnin hangi soruya yanıt olarak yazıldığının tespiti.
- Paragrafın ilk cümlesi genellikle soruya doğrudan veya dolaylı bir yanıttır.
- Seçeneklerdeki soruların kapsamı ile metnin odağı karşılaştırılmalıdır.
Soru 21 (Paragrafta Ana Düşünce (Vurgulanmak İstenen))
Metnin bütününde yazarın okuyucuya vermek istediği temel mesajın ve ana fikrin belirlenmesi.
- Ana düşünce genellikle sonuç bölümünde özetlenir veya metnin geneline sindirilir.
- Örnekler ve benzetmeler ana düşünce değil, yardımcı düşüncedir.
Soru 22 (Paragrafta Yardımcı Düşünce (Değinilmemiştir))
Seçeneklerdeki ifadelerin metindeki ayrıntılarla eşleştirilerek parçada bahsedilmeyenin bulunması.
- Olumsuz soru köklerinde seçeneklerin altı çizilerek metinde kanıt aranmalıdır.
- Metinde doğrudan geçmeyen kişisel yorumlar elenmelidir.
Soru 23 (Paragrafta Ana Düşünce & Çıkarım)
Sanat ve edebiyat üzerine yazılan denemeden hareketle yapılabilecek en kapsamlı çıkarım.
- Yazarın savunduğu tezin sınırları dışına taşmayan seçenek aranır.
- Kesinleme içeren aşırı iddialı şıklar elenir.
Soru 24 (Paragrafta Yardımcı Düşünce (Ulaşılamaz))
Parçada anlatılan durum ve kavramlarla çelişen veya parçada yer verilmeyen yargının tespiti.
- Parçadaki her bir cümle seçeneklerdeki maddelerle eşleştirilerek elenir.
- Parçada bahsedilenin tersini iddia eden şık doğru cevaptır.
Soru 25 (Paragrafta Yazarın Tutumu & Bakış Açısı)
Yazarın ele aldığı toplumsal veya edebi olguya karşı geliştirdiği eleştirel veya yapıcı tutum.
- Yazarın kullandığı sıfatlar, ünlemler ve soru cümleleri duygu durumunu ele verir.
- Öznel değerlendirmeler yazarın bakış açısını yansıtır.
Soru 26 (Paragrafta Kavram Analizi & Tanımlama)
Metinde üzerinde durulan kültürel veya estetik kavramın sınırlarının belirlenmesi.
- 'Bu nedir?' sorusuna yanıt veren cümleler tanım cümleleridir.
- Kavramın olumlu ve olumsuz yönleri birlikte ele alınmalıdır.
Soru 27 (Paragrafta Yardımcı Düşünce (Söz Edilmemiştir))
Metinde yer alan bilgiler taranarak seçeneklerde verilen detaylardan bahsedilmeyenin bulunması.
- Her seçenek metindeki karşılığıyla doğrulanmalı, dayanağı olmayan şık işaretlenmelidir.
- Metindeki sözcüklerin benzerliğine aldanılmamalı, anlama bakılmalıdır.
Soru 28 (Paragrafta Ana Düşünce (Asıl Anlatılmak İstenen))
Metnin tamamından çıkarılacak en genel kural ve hayat dersinin formüle edilmesi.
- Metnin odaklandığı sorun ve önerdiği çözüm ana düşünceyi oluşturur.
- Detaylara takılmadan büyük resim görülmelidir.
Soru 29 (Paragrafta Anlam & Kültürel Değerlendirme)
Geleneksel motifler ile modern yaşam arasındaki ilişkinin metin üzerinden yorumlanması.
- Yazarın geçmiş ile gelecek arasında kurduğu bağ analiz edilmelidir.
- Toplumsal hafıza ve kültürel süreklilik temaları öne çıkar.
Soru 30 (Paragrafta Yardımcı Düşünce (Çıkarılamaz))
Parçadaki düşüncelerle örtüşmeyen veya mantıksal sınırları aşan yargının elenmesi.
- Parçada geçen kısıtlamalar ('yalnızca', 'bazen') seçeneklerde genelleştirilmişse çeldiricidir.
- Metne sadık kalınarak çıkarım yapılmalıdır.
Soru 31 (Paragrafta Yapı (Cümle Yerleştirme))
Numaralanmış yerlerden hangisine verilen cümlenin anlam bütünlüğünü bozmadan getirilebileceği.
- Verilen cümlenin başındaki bağlaç veya zamir yerleştirilecek yerin ipucudur.
- Yerleştirildikten sonra öncesi ve sonrası okunarak akış kontrol edilmelidir.
Soru 32 (Paragrafta Karşılaştırma & Değerlendirme)
İki farklı görüş veya sanatçının yaklaşımları arasındaki benzerlik ve farkların analizi.
- 'Oysa', 'buna karşın', 'gibi' ifadeleri karşılaştırmanın anahtarlarıdır.
- Kıyaslanan unsurların üstünlük veya denklik yönleri belirlenmelidir.
Soru 33 (Paragrafta Yardımcı Düşünce)
Bilimsel araştırma ve teknoloji metninde yer alan bulguların seçeneklerle eşleştirilmesi.
- Sayısal veriler ve araştırma sonuçları dikkatle okunmalıdır.
- Neden ve sonuç ilişkileri doğru tespit edilmelidir.
Soru 34 (Paragrafta Ana Fikir & Sonuç)
Paragrafın sonuç cümlesinde toparlanan ana düşüncenin seçeneklerdeki karşılığı.
- Yazarın sonuca bağladığı temel iddia ana fikri yansıtır.
- Paragrafın başlığı olabilecek en kapsamlı yargı aranır.
Soru 35 (Çoklu Paragraf (35-36 Ortak Metin - Ana Fikir))
Ortak metne dayalı ilk soruda metnin ana teması ve yazarın odaklandığı temel sorun.
- Metin dikkatle bir kez okunup ana düşüncesi kavrandıktan sonra iki soru da çözülmelidir.
- İlk soru genellikle metnin bütününe yönelik ana fikir sorusudur.
Soru 36 (Çoklu Paragraf (35-36 Ortak Metin - Yardımcı Düşünce))
Aynı parçaya dayalı ikinci soruda metinde geçen detayların hangisine değinilmediği.
- Metindeki satırlar seçeneklerle tek tek taranarak doğrulanmalıdır.
- İlk soruyu çözerken alınan notlar ikinci soruda zaman kazandırır.
Soru 37 (Çoklu Paragraf (37-38 Ortak Metin - Karakter Analizi))
Edebi veya biyografik metinde anlatılan kişinin özellikleri ve davranış motivasyonları.
- Kişinin sözleri, eylemleri ve başkalarının onun hakkındaki düşünceleri karakteri belirler.
- Ruhsal durum ve psikolojik çözümlemeler takip edilmelidir.
Soru 38 (Çoklu Paragraf (37-38 Ortak Metin - Çıkarım))
Aynı metinden hareketle kişinin gelecekteki tutumuna veya durumuna yönelik mantıklı çıkarım.
- Karakterin temel ilkeleriyle tutarlı olan seçenek doğru cevaptır.
- Metinde kanıtı olmayan nitelemeler elenmelidir.
Soru 39 (Çoklu Paragraf (39-40 Masallar Metni - Ana Düşünce))
Masalların zamana, mekâna ve anlatıcıya göre dinamik biçimde şekillenmesi üzerine ana mesaj.
- Masalların evrensel ve yerel dinamikleri arasındaki etkileşim ana temadır.
- Kültürel aktarım ve anlatı geleneğinin canlı yapısı vurgulanır.
Soru 40 (Çoklu Paragraf (39-40 Masallar Metni - Yardımcı Düşünce))
Masalların farklı versiyonlarının ortaya çıkış gerekçeleri arasında hangisinin yer almadığı.
- Metinde sayılan nedenler (deneyim, zaman, mekân) seçeneklerle eşleştirilip elenir.
- Metinde yer almayan dışsal faktör doğru seçenektir.